Η χρηματοδότηση για έρευνα στον τομέα της Οδικής Ασφάλειας, παρουσιάζει σαφή μείωση σε όλη την Ευρώπη, με τους ερευνητές να κρούουν κώδωνα κινδύνου.

Δημοσίευση του Forum των Ευρωπαϊκών Ινστιτούτων Οδικής Ασφάλειας (FERSI), αποκαλύπτει μια ανησυχητική τάση για διαρκή μείωση της έρευνας σχετικά με την Οδική Ασφάλεια, τονίζοντας πως αυτό πρέπει να αντιστραφεί.

Στο επίκεντρο της κριτικής του FERSI βρίσκεται το Πρόγραμμα "Horizon Europe", μέσω του οποίου εγκρίνονται τα περισσότερα κονδύλια για συμπράξεις μεταξύ χωρών, σε ερευνητικό επίπεδο, αφού η αυτόνομη έρευνα από κράτη-μέλη είναι δυσβάσταχτη οικονομικά.

Η Οδική Ασφάλεια αποτελεί φλέγον ζήτημα, αφού οι θάνατοι και σοβαροί τραυματισμοί από τροχαία ατυχήματα στους ευρωπαϊκούς -και φυσικά στους ελληνικούς- δρόμους παραμένουν εκατοντάδες χιλιάδες.

Δυστυχώς, αυτή η εξέλιξη απέχει παρασάγγας από τους στόχους που έχουν αναπτυχθεί τα προηγούμενα χρόνια στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Ο υποδιπλασιασμός των θανάτων από τροχαία έως το 2020 δεν επιτεύχθηκε και ο αντίστοιχος για το 2030 φαίνεται να απομακρύνεται, ενώ ανάλογη φαντάζει η εξέλιξη και για το ιδιαίτερα φιλόδοξο σχέδιο μηδενισμού των θανάτων στους ευρωπαϊκούς δρόμους, έως το 2050.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση της FERSI, ένας βασικός λόγος που η έρευνα σε βασικούς τομείς αναφορικά με την Οδική Ασφάλεια έχει μειωθεί, είναι πως η έμφαση σε επίπεδο οικονομικών πόρων, δίνεται κυρίως στην τεχνολογική ανάπτυξη που θα υπάρξει τα επόμενα χρόνια, η οποία σχετίζεται άμεσα και με τη βιομηχανική ανταγωνιστικότητα.

Κοινώς, τα ερευνητικά προγράμματα κρίνονται πρωταρχικά με βάση τις οικονομοτεχνικές προοπτικές τους, αφήνοντας την κοινωνική προέκταση σε δεύτερη μοίρα.

Αυτό, έχει οδηγήσει σε μείωση της έρευνας για τα υπάρχοντα προβλήματα της Οδικής Ασφάλειας, γεγονός που απαιτεί επανεξέταση από πλευράς κάθε εμπλεκόμενου φορέα, αναφορικά με το τρέχον πεδίο εφαρμογής ερευνητικών προγραμμάτων, τα κριτήρια και τις διαδικασίες επιλογής.

Ακόμη μια δυσκολία που ανιχνεύει το FERSI, είναι πως σε αρκετές περιπτώσεις, τα βασικά θέματα Οδικής Ασφάλειας έχουν σχετικά ευρύ πεδίο εφαρμογής. Κατά συνέπεια, οι απαιτήσεις για τα αποτελέσματα και τον αντίκτυπο είναι συχνά μη εστιασμένες, οδηγώντας τελικά σε αμφισβητήσιμες διαδικασίες επιλογής του μεγάλου όγκου προτάσεων που προκύπτουν.

Ενδεικτικά, αναφέρουμε πως μόλις το 7% του προϋπολογισμού 56 εκατομμυρίων ευρώ (4 εκατομμύρια ευρώ) της διετίας 2021-2022, στον τομέα Κλίματος, Ενέργειας και Κινητικότητας του Ευρωπαϊκού Προγράμματος Horizon, δόθηκε για έρευνα που σχετίζεται "αμιγώς" με θέματα Οδικής Ασφάλειας, όπως ο κίνδυνος από την οδήγηση υπό επήρεια αλκοόλ ή ναρκωτικών ουσιών.

Εν κατακλείδι, το FERSI ζήτησε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τους εμπειρογνώμονες που απασχολούνται στο πρόγραμμα Horizon, την αύξηση χρηματοδότησης για έρευνες σχετικά με την Οδική Ασφάλεια.

Και απαγγίστρωση από έννοιες όπως τεχνολογική ανάπτυξη στο πλαίσιο της οικονομικής ανταγωνιστικότητας θα προσθέταμε, αφού οι ζωές όλων μας, δεν πρέπει να υπόκεινται σε οικονομοτεχνικά κριτήρια.

ΝΩΝΤΑΣ ΔΟΥΖΙΝΑΣ

Photo: Unsplash - Robin Pierre